MEDYTACJE WIELKOPOSTNE – koncert organowy w ciemności Piotr Baron (saksofony) i Jan Bokszczanin (organy)

fot. Kamil A. Krajewski

Piotr Baron – saksofony

Piotr Baron to polski saksofonista jazzowy, kompozytor i pedagog. Absolwent Akademii Muzycznej im. Karola Lipińskiego we Wrocławiu, od wielu lat pozostaje jedną z ważniejszych postaci polskiej sceny jazzowej. W swojej muzyce łączy jazzową tradycję z nowoczesnymi brzmieniami. Na swoim koncie ma liczne wydawnictwa płytowe, które odniosły sukces zarówno w Polsce, jak i za granicą. Współpracował z najwybitniejszymi artystami światowej sceny jazzowej, a jego koncerty są niezapomnianą ucztą dla miłośników jazzu.

Zadebiutował w 1976 roku, a już w 1980, występując z zespołem Four w konkursie festiwalu Jazz nad Odrą, zdobył II nagrodę solistyczną. Wkrótce potem do zespołu dołączył Jan Ptaszyn Wróblewski występującego odtąd jako Ptaszyn plus Four. Cztery lata później biorąc udział w konkursie prestiżowego Jazz Aldia w San Sebastian w Hiszpanii z wrocławską grupą Gain, otrzymał Grand Prix dla najlepszego solisty. Kolejnym etapem muzycznej drogi Piotra Barona była wieloletnia kooperacja ze Zbigniewem Lewandowskim i z Jarosławem Śmietaną, z którymi w konfiguracjach polskich (m.in. High Bred Trio, Sounds) i polsko-amerykańskich (Carter Jefferson, Eddie Henderson, Greg Bandy, Ronnie Burrage), koncertował i nagrywał do końca lat 90. W latach 90. z Piotrem Wojtasikiem, Darkiem Oleszkiewiczem, Kubą Stankiewiczem i Cezarym Konradem współtworzył Traveling Birds Quintet uznany za istotne zjawisko w polskim jazzie. Będąc liderem kilku formacji zapraszał do zespołu takich artystów, jak: John Hicks, Victor Lewis, Billy Hart, Wadada Leo Smith czy Marvin Smitty Smith. Jako sideman współpracował z artystami tej miary co Ray Charles, Art Farmer czy Freddie Hubbard. Od ponad dwudziestu lat jest liderem kwintetu charakteryzującego się własnym brzmieniem osadzonym w idiomie jazzu środka. Obecnie Piotr Baron współpracuje z Robertem Majewskim, Michałem Tokajem, Maciejem Adamczakiem, Łukaszem Żytą (Piotr Baron Quintet), oraz Januszem Stroblem, Mateuszem Smoczyńskim, Nulą Stankiewicz, Pawłem Pańtą, Cezarym Konradem, Bogusławem Kaczmarem, Michałem Kapczukiem, Kajetanem Galasem i Gabrielem Niedzielą.

W swoim dorobku artystycznym ma około 100 nagranych płyt, w tym 12 jako lider: Take One (1995), Tango (1996), Blue Rain (1997), Bogurodzica (2000), Reference (2004), Salve Regina (2007), Sanctus, Sanctus, Sanctus (2008), Kaddish (2011), Jazz na Hrade (2012), Wodecki Jazz (2019) i Moniuszko Jazz(2021) i Karolak Songbook (2025). Piotr Baron od wielu lat chętnie angażuje się w różnorodne projekty, łączące jazz i muzykę poważną, co można usłyszeć m.in. w seriach Monady Cezarego Duchnowskiego oraz w nagraniu poematu symfonicznego Sceny z Macondo Jacka Niedzieli-Meiry. W lipcu 2025, z zespołem muzyki dawnej Consort 415, nagrał Cztery pory roku Antonio Vivaldiego. Wykonuje koncerty i utwory napisane specjalnie dla niego przez wybitnych kompozytorów, m.in. Krzysztofa Herdzina (Looking for Balance oraz Tribute to Stan Getz), Gary’ego Guthmana (Five Elements), Mateusza Smoczyńskiego (2PiX), Adama Wesołowskego (Archaniołowie) i Janusza Strobla (Baron plays Strobel), prezentując je z orkiestrami filharmonicznymi w całej Polsce.

Jako kompozytor stworzył muzykę dla wielu teatrów, w tym dla Narodowego Teatru Starego w Krakowie, Wrocławskiego Teatru Współczesnego i Wrocławskiego Teatru Lalek. Od lat prowadzi działalność dydaktyczną, ucząc gry na saksofonie i improwizacji w kraju i za granicą. Prowadził otwarte wykłady jazzowe, m.in. w uczelniach w Polsce, USA (Cal Arts i University California Irvine), Turcji (Bilkent University) i Austrii (Kunstuniversität Graz). Od 1994 do 2011 roku prowadził autorski program w Polskim Radio Wrocław, a od 2012 do 2020 roku w radio JAZZ.fm. Jest również recenzentem muzycznym, a także autorem licznych publikacji naukowych. W latach 2018 – 2024 pełnił funkcję dyrektora Polskiej Orkiestry Sinfonia Iuventus im. Jerzego Semkowa. Laureat licznych nagród — m.in. Złotego Krzyża Zasługi, Srebrnego Medalu Gloria Artis, Złotej Odznaki Polskiego Stowarzyszenia Jazzowego oraz Medalu Merito de Wratislavia.

Od wielu lat plasuje się w ścisłej czołówce ankiety Jazz Top magazynu Jazz Forum. Nominowany do nagrody Fryderyk jako muzyk roku w latach 2000, 2004 i 2009. Nominacje otrzymały także albumy: Bogurodzica i Sanctus, Sanctus, Sanctus. Nominowany również do Nagrody Mediów Publicznych w roku 2023.

Piotr Baron jest artystą firmowym Cannonball Musical Instruments, Drake Mouthpieces, D’Addario Woodwinds, Fliphead Headjoints, Nalbantov Electronics oraz Slavik Music.

fot. Kazimierz Dolny

Jan Bokszczanin – organy

Jan Bokszczanin, organista, profesor sztuk muzycznych, pedagog Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie i w Białymstoku (organy).

W 2000 roku ukończył studia w Akademii Muzycznej im. Fryderyka Chopina w Warszawie w klasie prof. Joachima Grubicha. W późniejszych latach był stypendystą doktoranckim w University of North Texas (USA), gdzie studiował pod kierunkiem prof. Jesse E. Eschbacha.

Koncertuje w większości krajów Europy, w Rosji, Azji (Chiny, Azerbejdżan) oraz w USA (w sumie ma na swoim koncie ponad tysiąc koncertów solowych i kameralnych).

Występował z recitalami organowymi w tak prestiżowych miejscach jak: Katedra Notre Dame de Paris, Katedra w Lozannie, Katedra we Freibergu, Katedra w Brugii, University Chappell w Glasgow, Katedra Katolicka w Moskwie, Meyerson Symphony Hall w Dallas (USA) oraz Katedra Matki Bożej Anielskiej w Los Angeles, w której 11 listopada 2018 roku wykonał koncert w setną rocznicę odzyskania Niepodległości przez Polskę. W 2024 roku wykonał dwa koncerty na prestiżowym Gulangyu Music Festival w Chinach na największych organach Azji.

Artysta wykonał także ponad 50 solowych recitali organowych prezentowanych w salach filharmonicznych i koncertowych, m.in. na Białorusi, w Chinach, na Łotwie, w Mołdawii, w Rosji, w Rumunii oraz USA.

Jan Bokszczanin nagrał ponad dwadzieścia płyt CD z muzyką organową dla renomowanych wytwórni płytowych, a w 2012 roku nakładem wydawnictwa Polihymnia ukazała się jego monografia – Główne tendencje rosyjskiej i radzieckiej muzyki organwej.

W tym samym wydawnictwie, pod jego redakcją ukazało się siedem zeszytów z utworami Mariana Sawy. Ponadto zebrał i przygotował do druku 12-tomową antologię – Arcydzieła muzyki organowej, będącą swoistym zbiorem renesansowej i barokowej muzyki organowej z różnych ośrodków Europy.

Wielu współczesnych kompozytorów pisało dla niego swoje utwory m.in.: Paul Ayres, Miłosz Bembinow, Carson Cooman, Krzesimir Dębski, Alicja Gronau-Osińska, Paweł Łukaszewski, Thierry Pallesco, Dariusz Przybylski, Weronika Ratusińska, Marian Sawa, Piotr Tabakiernik, Piotr Wróbel oraz Ignacy Zalewski. Marian Sawa zadedykował mu jedenaście utworów.

Artysta dokonał ponad pięćdziesięciu prawykonań dzieł organowych i kameralnych.

Jan Bokszczanin jest także organizatorem życia muzycznego – dyrektorem artystycznym Legionowskiego Festiwalu Muzyki Kameralnej i Organowej i innych cykli koncertowych.

Prowadził liczne kursy mistrzowskie w takich krajach jak Chiny, Włochy, Hiszpania (w ramach programu Erasmus+), Rosja i Białoruś. Wielokrotnie był członkiem jury różnych międzynarodowych i krajowych konkursów organowych.

Prof. dr hab. Jan Bokszczanin prowadzi klasę organów na Uniwersytecie Muzycznym Fryderyka Chopina w  Warszawie oraz w białostockiej filii UMFC. W latach 2016-2020 pełnił funkcję prodziekana w tejże Uczelni.

Jest także nauczycielem gry na organach w Państwowej Szkole Muzycznej im. Fryderyka Chopina w Sochaczewie.

W 2019 roku Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego przyznał mu honorową odznakę Zasłużony dla Kultury Polskiej, a w 2024 r. brązowy medal Gloria Artis.